श्रीमद्भगवद्गीताBhagavad Gītā · in the light of Sri Aurobindo, home
Chapter Eleven Viśvarūpa-darśana-yoga

Bhagavad Gita, chapter 11, verse 20

Arjuna uvācaअर्जुन उवाच

द्यावापृथिव्योरिदमन्तरं हि व्याप्तं त्वयैकेन दिशश्च सर्वाः । दृष्ट्वाद्भुतं रूपमुग्रं तवेदं लोकत्रयं प्रव्यथितं महात्मन् ॥ २० ॥

dyāvāpṛthivyoridamantaraṁ hi vyāptaṁ tvayaikena diśaśca sarvāḥ dṛṣṭvādbhutaṁ rūpamugraṁ tavedaṁ lokatrayaṁ pravyathitaṁ mahātman


The whole space between earth and heaven is occupied by Thee alone; when is seen this Thy fierce and astounding form, the three worlds are all in pain and suffer, O Thou mighty Spirit.

Translation after Sri Aurobindo

Recitation · 4 pādas0:00

Original

The verse as it was given: the Sanskrit, its transliteration, the words parted, the prose order, and two interpretations.

Original
द्यावापृथिव्योरिदमन्तरं हिव्याप्तं त्वयैकेन दिशश्च सर्वाः ।दृष्ट्वाद्भुतं रूपमुग्रं तवेदंलोकत्रयं प्रव्यथितं महात्मन् ॥ २० ॥
Transliteration
dyāvāpṛthivyoridamantaraṁ hivyāptaṁ tvayaikena diśaśca sarvāḥdṛṣṭvādbhutaṁ rūpamugraṁ tavedaṁlokatrayaṁ pravyathitaṁ mahātman
Padaccheda
द्यावा-पृथिव्योः इदम् अन्तरम् हि व्याप्तम् त्वया एकेन दिशः च सर्वाः ।दृष्ट्वा अद्भुतम् रूपम् उग्रम् तव इदम् लोक-त्रयम् प्रव्यथितम् महात्मन् ॥
Anvaya
हे महात्मन्‌! द्यावा-पृथिव्योः इदम्‌ अन्तरम्‌ सर्वाः दिशः च एकेन त्वया हि व्याप्तम्‌, तव इदम्‌ अद्भुतम्‌ उग्रम्‌ रूपम्‌ दृष्ट्वा लोक-त्रयम्‌ प्रव्यथितम्‌ ।
Sri Aurobindo’s interpretation
The whole space between earth and heaven is occupied by Thee alone; when is seen this Thy fierce and astounding form, the three worlds are all in pain and suffer, O Thou mighty Spirit.
Hindi interpretation
हे महात्मन् ! यह द्युलोक और पृथ्वीलोक के बीच का सब प्रदेश और समस्त दिशाएँ एकमात्र अकेले आप से ही व्याप्त हैं; आपके इस अद्भुत उग्र रूप को देखकर तीनों लोक अत्यधिक व्यथित हो रहे हैं ।

Chapter Eleven · 55 verses

Chapter

  1. 1
  2. 2
  3. 3
  4. 4
  5. 5
  6. 6
  7. 7
  8. 8
  9. 9
  10. 10
  11. 11
  12. 12
  13. 13
  14. 14
  15. 15
  16. 16
  17. 17
  18. 18

Verse

  1. 1
  2. 2
  3. 3
  4. 4
  5. 5
  6. 6
  7. 7
  8. 8
  9. 9
  10. 10
  11. 11
  12. 12
  13. 13
  14. 14
  15. 15
  16. 16
  17. 17
  18. 18
  19. 19
  20. 20
  21. 21
  22. 22
  23. 23
  24. 24
  25. 25
  26. 26
  27. 27
  28. 28
  29. 29
  30. 30
  31. 31
  32. 32
  33. 33
  34. 34
  35. 35
  36. 36
  37. 37
  38. 38
  39. 39
  40. 40
  41. 41
  42. 42
  43. 43
  44. 44
  45. 45
  46. 46
  47. 47
  48. 48
  49. 49
  50. 50
  51. 51
  52. 52
  53. 53
  54. 54
  55. 55
This verse